Tütün kullanımı, günümüzde önlenebilir hastalık ve ölümlerin en önemli nedenlerinden biri olmayı sürdürürken; kanserler, kalp-damar hastalıkları, KOAH ve çok sayıda kronik sağlık sorununun temel risk faktörü olarak toplum sağlığını tehdit etmektedir. Bu tablo karşısında birinci basamak sağlık hizmetlerinin güçlendirilmesi ve aile hekimlerinin tütün bağımlılığıyla mücadelede daha etkin rol alması amacıyla ilimizde “Tanıdan Tedaviye Güncel Yaklaşımlar” başlığı altında yürütülen hizmet içi eğitim programlarının bu ayki teması tütün bağımlılığı tedavisi olarak belirlenmiştir. Program kapsamında 3, 4, 5 ve 6 Şubat tarihlerinde dört oturum halinde düzenlenen eğitimlerde ilimizde görev yapan 185 aile hekimine tütün bağımlılığının biyopsikososyal temelleri, kısa müdahale teknikleri, motivasyonel görüşme yöntemleri, farmakolojik tedavi seçenekleri ve izlem süreçlerine ilişkin güncel ve kanıta dayalı yaklaşımlar aktarılmaktadır.
Tütün ürünlerinin zararları yalnızca kullanıcılarla sınırlı kalmamakta; pasif içicilik yoluyla aynı ortamda bulunan bireyler de ciddi sağlık riskleriyle karşı karşıya kalmaktadır. Özellikle çocuklar, gebeler, yaşlılar ve kronik hastalığı olan kişilerde solunum yolu enfeksiyonları, astım atakları, kalp hastalıkları ve kanser riski belirgin şekilde artmaktadır. Bu nedenle tütünle mücadele, bireysel bir alışkanlığın ötesinde, tüm toplumu ilgilendiren bir halk sağlığı meselesi olarak ele alınmaktadır. Ülkemizde kapalı alanlarda tütün kullanımını kısıtlayarak toplumun korunmasını amaçlayan 4207 sayılı Kanun, pasif maruziyetin önlenmesinde önemli bir hukuki zemin oluşturmakta; denetimler, farkındalık çalışmaları ve sağlık profesyonellerinin rehberliği ile birlikte etkin bir koruma sağlamaktadır. Sağlık Bakanlığı politikaları doğrultusunda yürütülen eğitim ve bilinçlendirme faaliyetleri de toplum sağlığının korunmasına güçlü katkı sunmaktadır.
Birinci basamak sağlık hizmetleri tütün bağımlılığıyla mücadelede en erişilebilir ve sürdürülebilir müdahale alanıdır. Aile Sağlığı Merkezlerinde sunulan sigara bırakma polikliniği hizmetleri, bireylerin kendi hekimleriyle güven ilişkisi içinde düzenli takip edilmesini mümkün kılmakta; danışmanlık, davranışsal destek ve uygun ilaç tedavilerinin birlikte uygulanması sayesinde bırakma başarı oranlarını belirgin şekilde artırmaktadır. Kişiye özel planlanan izlem programları, nükslerin erken fark edilmesini ve sürecin kesintisiz sürdürülmesini sağlayarak kalıcı davranış değişikliğini desteklemektedir. Bu nedenle aile hekimliği birimlerinde sigara bırakma polikliniklerinin yaygınlaştırılması; kronik hastalık yükünün azaltılması, sağlık harcamalarının düşürülmesi ve sağlıklı yaşam kültürünün toplum genelinde yerleşmesi açısından stratejik bir öneme sahiptir.
Düzenlenen eğitim programı, 9 Şubat Sigarayı Bırakma Günü ile aynı döneme denk gelmesi nedeniyle ayrı bir anlam taşımakta; hem sağlık çalışanlarının bilgi ve becerilerini güçlendirmeyi hem de vatandaşları profesyonel destek almaya teşvik etmeyi hedeflemektedir. Aile hekimleri aracılığıyla sunulan her danışmanlık, bırakılan her sigara ve kazanılan her sağlıklı nefes; daha sağlıklı nesiller ve daha güçlü bir toplum için atılmış somut bir adımdır. Tütünsüz bir gelecek ancak bilinçli bireyler, güçlü birinci basamak hizmetleri ve kararlı sağlık politikalarıyla mümkündür. İlimizde gerçekleştirilen bu eğitimler, dumansız hava sahası hedefini güçlendiren, sağlıklı yaşam bilincini artıran ve toplumun her kesimini koruyan kararlı bir halk sağlığı yaklaşımının en önemli göstergelerinden biridir.