Kalbinize iyi bakın sağlıklı kalın.
16 Nisan 2019

  • haber483_kapak.JPG
  • haber483_ (2).JPG
  • haber483_ (5).JPG
  • haber483_ (4).JPG
  • haber483_ (1).JPG


                    8-14 NİSAN KALP SAĞLIĞI HAFTASI
Tüm  dünyada olduğu gibi ülkemizde  de Bulaşıcı Olmayan Hastalıklar (BOH; kalp damar hastalıkları, diyabet, kanser vb. hastalıklar) ölüm oranının en büyük kısmını   oluşturmaktadır.

2012 yılı verilerine göre; dünya genelinde 56 milyon ölüm meydana gelmiş, bu ölümlerin 38 milyonunun  bulaşıcı olmayan hastalıklardan (BOH) kaynaklanan ölümler olduğu belirlenmiştir. 38 milyon ölümün ise en büyük payını kalp ve damar hastalıkları kaynaklı ölümler  oluşturmaktadır.

Kalp damar hastalıklarının görülme sıklığı 35 yaş üzerinde artmaktadır. Ülkemizde her 100 kişiden 43’ü kalp damar hastalıklarına  çeşitli derecelerde  maruz kalmış durumdadır. Bununla beraber  kalp damar hastalıklarını büyük oranda önlemek ve korunmak  mümkündür. Bu kapsamda ülke genelinde, tedavi edici çalışmaların yanı sıra,  toplumda bilinçlendirme ve  erken dönemde korunmayı hedefleyen farkındalık çalışmaları gerçekleştirilmektedir.

İl Sağlık Müdürlüğü tarafından  sağlık personeline  “Kalp- damar hastalıkları ve İnme”  konulu eğitim  gerçekleştirildi.

Eğitim, İl Sağlık Müdürlüğü Halk Sağlığı Hizmetleri Başkanlığı’ın da görev yapmakta olan Dr. Yusuf  YÜCEERsunumunda gerçekleştirildi.

Dr. YÜCEER kalp-damar hastalıkları ve inmenin; oluşumu,  görülme sıklığı, belirtileri, tanısı, nedenleri,  kalp-damar hastalıkları ve inmeden korunma yolları   hakkında ayrıntılı bilgi  verildi. Yanlış beslenme, hareketsizlik ve zararlı alışkanlıkların kalp-damar hastalıklarının oluşumundaki etkileri hakkında bilgi verdi. Tüm bunların zamanla geri dönüşümsüz kalp-damar harabiyetine sebep olduğunu, dile getirdi.

Genel Kalp Hastalıkları Belirtileri  Nelerdir :

Ağrı

Nefes darlığı

Yorgunluk  ve  halsizlik.

Çarpıntı

Bacaklarda ve karında şişme(ödem ve asit)

Öksürük.

Bayılma (senkop)

Hazımsızlık, hıçkırık ve yutma güçlüğü

            KALP DAMAR HASTALIKLARININ OLUŞUMUNDA

Önlenebilir Nedenler:

-Tütün kullanımı

-Yetersiz fiziksel aktivite

-Alkol kullanımı

-Sağlıksız beslenme

-Obezite

-Hipertansiyon

-Diyabet

-Yüksek kan  kolesterolü

Sayılan bu nedenler kalp sağlığının bozulmasında en büyük faktörken, bu faktörleri değiştirmek elimizdedir. Her açıdan sağlıklı bir yaşam tarzı, kalp damar sağlığının yanı sıra bedensel ve ruhsal sağlığın anahtarıdır.

     KALP DAMAR HASTALIKLARININ OLUŞUMUNDA

Değiştirilemeyen Nedenler:

-Yaş  (50-60 yaş üzeri )

-Erkek cinsiyet,  (kadın cinsiyette fark sadece, kadınlarda erkeklere göre

 Hastalık 7- 10 yıl daha geç gelişmektedir, menopoz  dönemi ve sonrası)

-Genetik yatkınlık

-Düşük doğum ağırlığı  (düşük doğum ağırlığı ile, erişkin dönemde artmış  

 Diyabet,  kalp ve  damar  hastalıklarının  ilişkili  olduğu  tespit edilmiştir.)

-Çocukluk çağı  (tütün,  yanlış beslenme vb. alışkanlıklar çocukluk çağında

  öğrenilmekte ve   erişkinlik döneminde de devam etmekte kalp  damar

  hastalıklarına zemin hazırlamaktadır)

 -Küreselleşme ve şehirleşme (Plansız    şehirleşme   fiziksel     aktivite 

  olanaklarını kısıtlamakta, çevre  kirliliği  maruziyeti, aparatif ve fes fut

  beslenme  arttırmaktadır)

Kalp ve damarların zamanla hasar görmesi tüm vücudun sağlığını direkt etkilediği gibi, kalbin ve beynin beslenmesinde de problemler oluşturur. Kalbi besleyen damarların zamanla tıkanması kalp dokusunun ve kaslarının ölümüne, çalışamamasına dolayısıyla kalp krizine, beyni besleyen damarların tıkanması beyin dokularının ölümüne dolayısıyla  inmeye (felç) neden olurken, damar duvarlarının  sertleşmesi, damar içinin plaklarla daralması aynı zamanda hipertansiyona  beyin kanamalarına, böbreklerin ve organların hasarlarına neden olur.

Kalp Krizinde Kardiyak Bağlı Belirtiler:

-Nefes Darlığı

-Göğüs ağrısı,

-Bayılma

-Çarpıntı,  

-Yorgunluk,

-Ödem,    

-Morarma,  

-Kan tükürme,

-Hipoksi, üfürüm -Sternumkemiğinin(hançer kemiği) vegöğüs kafesinin altında,baskı tarzında göğüs ağrısı,

-Çeneye vuran ağrı (bazen 3 güne kadar sürebilir),

-Sol kolun koltuk altından küçük parmağa kadar

 olan alt kısmında ağrı,

-Bazen de sağ kolun alt kısmına vurabilir,

-Sternum kemiğinin alt ucundan mide, karın

  bölgesine  veya sırta vurabilen ağrı,

-Çene ağrısı, nefes darlığı, endişe ya da terleme, 

  bulantı, kusma, nabız düzensizliğidir.

Extra Kardiyak Belirtiler:

-Görme bozuklukları, Kanamalar,

-Boyun venlerinde  dolgunluk,

-Yutma  güçlüğü,

-Ses kısıklığı,

    KALP DAMAR HASTALIĞININ ÖNLENMESINDE

Beslenme Karakteri:

-Yağ  azaltılmalı

-Kızartmalardan kaçınılmalıdır.

-Yemekler susuz, az suda kapalı tencerede veya  fırında pişirilmelidir.

-Yemeklere, yağ  ilave  edilmemeli, pasta,  kek,  kurabiye gibi  hamur 

  işlerinden kaçınılmalı.

-Öğünler bol posalı olmalı.(meyveler kabuklu, ekmek kepekli tercih     edilmeli,  

  öğünlerde sebze tüketilmeli)

-Günlük tuz tüketimi azaltılmalı (günlük 1 çay kaşığı yeterli).

 Yemekler tuzsuz veya az tuzlu olmalı.

 Gün içerisinde yeteri kadar sebze meyve  tüketilmeli

-Etin yağlı kısımları, tavuğun derisi yenmemelidir.

-Etli yemeklere yağ ilave edilmemelidir.

-Şeker azaltılmalı

-Reçel, bal, marmelat gibi tatlılar azaltılmalı

-Kolalı içecekler, hazır meyve suları yerine

 taze meyve ve meyve suları tercih edilmelidir.

-Öğün aralarında tatlıların  yerine

 taze meyve ve meyve suları tercih edilmelidir.

-Çay ve kahve  vb. içeceklere  katılan şeker miktarı azaltılmalıdır.

Kalp Sağlığını Korumaya Yönelik  Diğer Olumlu Faktörler:

-Günlük fiziksel aktivite artırılmalı

  (Örneğin; her gün en az yarım saat  bireyin yaşı ve kronik hastalıkları dikkate alınarak  tempolu  yürüyüş yapılmalı.)

-Yürüyüşe ilk gün 10-15 dak.  ile başlayıp süresi yavaş yavaş artırılmalı.

-Stres,  sigara  ve  alkolden kaçınılmalı,

     İNME  NEDİR?

Kalpten boynumuzun iki yanında yer alan iki büyük damar aracılığı ile kan beyine taşınır. İnme kalp krizi gibi oluşur. Damarların iç duvarlarında depolanan yağ damarlarda daralmaya ve sertleşmeye yol açar. Bazen oluşan kan pıhtısı, damarı tıkar, kan akımı kesilir. Tıkanmış yada iyice daralmış damarlardan,  kan akımı kesildiğinde yada iyice azaldığında oksijen ve besleyici maddeler beyine ulaşamaz. Bu durum beyinin beslenemeyen  dokusunda hasara yol açar ve beynin hasar alan bölümleri görevini yapamaz. Beyinin görev yapamayan kısımları; vücutta kendi alanına ait idare ettiği bölgelere,  emir veremez, kontrol görevini yapamayarak, inme (felç) adı verilen tablo ortaya çıkar. Örn; vücudun sağ veya sol tarafının, bazen tamamının hareketsiz ve görev dışı kalması gibi.

Damarlarda yağ birikiminin kontrol edilebilen üç ana sebebi vardır.

1.     Tütün kullanımı

2.     Sağlıksız beslenme

3.     Yetersiz fiziksel aktivite

Damarlarda yağ birikimi çocukluk çağında dahi başlayabilir. Yaşlanma ile daha da kötüleşir.

İnme oluşumunda en önemli risk faktörleri tütün kullanımı, sağlıksız beslenme, yetersiz fiziksel aktivitedir. Bu risk faktörleri yüksek kan şekeri (diyabet), yüksek kan basıncı (hipertansiyon), yüksek kan yağları (hiperlipidemi) gibi ciddi problemlere yol açar.

Diğer risk faktörleri: Metabolik sendrom (bel çevresinde yağlanma, yüksek kan yağları, yüksek kan basıncı, yüksek kan şekerinin aynı anda bulunması; diyabet kalp krizi ve inme riski çok yüksektir.),kronik stres, düzensiz kalp ritmi, doğum kontrol hapları ve bazı hormon ilaçları kullanımı.

İnmenin belirtileri genellikle ani gelişen yüz, kol, bacak veya sıklıkla vücudun bir yarısında kuvvet kaybı olur. Bunların dışında aynı bölgelerde uyuşma, bayılma, bilinç bulanıklığı, konuşmada veya konuşulanları anlamada güçlük, sebebi bilinmeyen şiddetli baş ağrısı, baş dönmesi, dengeyi sağlayamamak, bir gözde veya her iki gözde görme kaybı, bilincin tamamen kaybı görülebilir.

İnme bulguları olayın beynin hangi bölgesini etkilediğine ve şiddetine bağlıdır. İnme bulguları olduğu zaman çok şiddetli olmasa dahi en kısa sürede hastaneye gidilmelidir. Çünkü inme ilerleyebilir.

İnme Riskini Azaltmak İçin;

üTütün ve alkol kullanımından uzak durun.

ü Sigara dumanına maruz kalınmamalıdır.

üGünde en az 30 dakika fiziksel aktivite yapılmalıdır.(ev, bahçe işi, yürüyüş gibi)

üDiyette yağ, şeker ve tuz azaltılmalıdır.

üGünde 5 öğün sebze ve meyve tüketilmelidir.

üAyrıca doktorumuza danışarak kan basıncı, kan yağları, kan şekeri ve kilomuzu öğrenmeli, doktorumuzun önerilerine uymalıyız.

üAile bireylerimizi de sağlıklı yaşam tarzı değişiklikleri konusunda teşvik etmeliyiz.